Voedingsstijlen: De Voedselzandloper

Posted by on 25 Jun, 2014 in (H)eerlijk over eten | 0 comments

Voedingsstijlen: De Voedselzandloper

De voedselzandloper, raw food, paleo, vegan, suikervrij, tarwevrij, clean eating etc. Het zijn allemaal voedingsstijlen die erg hip zijn op het moment. Je kan het ook een dieet noemen, maar dat vind ik altijd zo’n stom woord. Ik associeer het vooral met lijnen, ook al kan er ook ‘voedingspatroon’ mee bedoeld worden. Met lijnen en een dieet volgen, heb ik persoonlijk helemaal niks. Vooral de regels van wat je wel en wat je niet mag, vind ik overdreven. Natuurlijk is gezond eten erg belangrijk, maar er moet ook ruimte zijn om buiten het boekje te gaan en daarnaast moet je wel de voedingsproducten kiezen die bij jou passen. Houd je er niet van om alles rauw te eten, dan hoef je echt niet in allerlei bochten te wringen om dat te doen. Dat past dan gewoon niet bij je. Welke stijl past wel bij jou? Deze keer over de voedselzandloper.

 

De Voedselzandloper

Volgens Kris Verburgh is voeding erg belangrijk bij het verouderingsproces en legt hij de nadruk op het afremmen van veroudering in plaats van het verliezen van gewicht. Wanneer je je eetpatroon zo aanpast om zo lang mogelijk gezond te blijven, verlies je automatisch al gewicht en verklein je de kans op verouderingsziekten (hart- en vaatziekten, dementie, osteoporose, diabetes type 2 etc.). De voedselzandloper is een alternatief op de voedingspiramide en schijf van vijf. Wat is hiermee nou het precieze probleem volgens Verburgh? Hierin worden bepaalde voedingsmiddelen geadviseerd die helemaal niet gezond zijn, zoals rood vlees, melkproducten en aardappelen. Ook geven ze een te simpele voorstelling van zaken, zoals te weinig onderscheid tussen goede en slechte vetten, rood en wit vlees, witte rijst en volle rijst, gewone thee en groene thee etc. Ten slotte worden ze sterk beïnvloed door de voedingsindustrie (melk-, vlees- en graanindustrie). En er worden vaak geen alternatieven geboden wanneer iets als ongezond wordt bestempeld. De voedselzandloper weergeeft de producten waar je beter minder van kan eten en geeft daarbij de producten aan die je daarmee kan vervangen en waar je dus beter meer van kan eten (zie afbeelding).

voedselzandloper

 

De basisregels van de voedselzandloper:

  • Geen (of zo min mogelijk) brood, aardappelen, pasta en rijst.
  • Havermout (gemaakt met sojamelk) als broodvervanger. Aardappelen, pasta en rijst kan je vervangen door (extra) groente, peulvruchten, paddenstoelen, tofoe of quorn.
  • Geen melk of yoghurt, maar vervangen door plantaardige melk (zoals sojamelk) en sojayoghurt. Kaas en eieren mogen wel.
  • Weinig rood vlees (varken, rund, schaap, paard) en vooral vette vis (zalm, makreel, haring, ansjovis en sardines) en gevogelte (kip, kalkoen).
  • Groente en fruit zijn de basis.
  • Drink veel water, een paar koppen groene thee, witte thee of gemberthee en een glas vruchten- of groentesap. Koffie (maximaal 3 koppen per dag) en alcohol (maximaal 2 glazen per dag, maar dan wel rode wijn) mogen.
  • Het nemen van slimme supplementen, zoals jodium, magnesium, vitamine D, selenium, een vitamine B complex en een multivitaminecomplex. Hierbij maakt Verburgh onderscheid tussen een deficiëntie (zware tekorten die op korte termijn tot gezondheidsproblemen leiden) en een suboptimaal tekort (lichte tekorten die op lange termijn tot gezondheidsproblemen leiden en die het verouderingsproces versnellen). Veel mensen hebben suboptimale tekorten zonder dat ze daarvan op de hoogte zijn. Wanneer je bloed wordt geprikt, wordt er alleen gekeken naar deficiënties. Ook de ADH (aanbevolen dagelijkse hoeveelheden) van voedingsstoffen is hierop gebaseerd.

 

Daarnaast wordt er vooral de nadruk gelegd op:

  • Suiker is zeer ongezond.
  • Kijk uit met eiwitten. Een teveel aan eiwitten versnelt veroudering. Maar te weinig is ook niet gezond, je hebt ze ook nodig. Zo bevat vlees ook noodzakelijke stoffen als zink, ijzer en carnosine (een aminozuur dat kan helpen bij het tegengaan van veroudering).
  • Vetten zijn gezonder dan gedacht, vooral omega 3 uit vette vis, walnoten, lijnzaad etc. en de vetzuren uit olijfolie. Omega 6 krijgen we te veel van binnen (zonnebloemolie, palmolie, maïsolie, margarines etc.). Vermijd altijd transvetten (de aller ongezondste vetten). Deze zitten in fastfood, koek, cake etc. (voedingsmiddelen uit de fabriek).
  • Zoetigheden (koek, snoep, gebak) vervangen door zwarte chocolade, noten, sojapap en sojayoghurt. Als gezonde suikervervangers adviseert hij: stevia, tagatose en agavenectar.
  • Een goede balans tussen zout en kalium verlaagt de kans op beroertes. Een tekort aan kalium zou eerder een rol spelen bij een hoge bloeddruk dan een teveel aan zout.
  • Kruiden (peterselie, tijm, rozemarijn, curcumine, basilicum, oregano, kaneel, marjolein en munt) en knoflook kunnen niet alleen gebruikt worden als smaakversterker, maar kunnen ook ingezet worden om allerlei chronische aandoeningen en verouderingsziekten te voorkomen.
  • Veel medicijnen genezen niet, maar onderdrukken de symptomen van een ziekte. Daarbij worden de bijwerkingen van deze medicijnen vaak onderschat. Elke geringe bijwerking verstoort evenwichten in het lichaam, zoals maagzuurremmers, slaapmedicatie en pijnstillers. Mensen zouden beter geïnformeerd moeten worden over het belang van gezonde voeding. Medicijnen zijn niet altijd nodig, met bepaalde voeding kan ook veel bereikt worden, zonder allerlei bijwerkingen.
  • Sporten om gewicht te verliezen werkt niet, voeding is cruciaal om af te vallen. Voor 2 chocoladerepen van 500 calorieën moet er twee uur gefietst worden. Wanneer je deze zoetigheden niet eet, hoef je niet de rest van de middag te sporten. Wandelen is de gezondste sport. Niet de intensiteit, maar de frequentie van bewegen is belangrijk. Je kan dus beter elke dag een half uurtje lopen, dan één keer in de week twee uur intensief sporten. Intensief sporten is niet gezond en verkort zelfs de levensduur. En van sporten krijg je alleen maar weer honger.

 

Verburgh is ook wel een beetje van de symboliek. Zo staat de zandloper ook voor het verstrijken van de tijd… De voeding die wij innemen en door ons lichaam gaat, geeft een indicatie van hoe snel we verouderen. Daarbij zegt Verburgh wel dat je het zo streng kan maken als je zelf wilt, maar dat je de ongezonde voedingsmiddelen van de bovenste driehoek het beste zoveel mogelijk kan vermijden. De voedselzandloper is inderdaad goed om als leidraad te gebruiken en je eigen weg hierin te vinden.

 

Wat kan je hieruit halen?

  • Probeer minder brood, pasta en aardappelen te eten. Kies meer voor havermoutpap, smoothies van fruit en groente en meer groente bij de maaltijden. Je hoeft deze voedingsmiddelen echt niet helemaal op te geven. Wanneer je ze combineert met eiwitten of vetten dan zal je bloedsuikerspiegel niet zo snel stijgen. En kies voor de vezelrijke varianten. Probeer ook eens zoete aardappel in plaats van gewone aardappelen.

media_xl_1876506

  • Probeer bij elke maaltijd groente toe te voegen en neem ook wat rauwkost tussendoor. Op deze manier wordt je groente inname vergroot.
  • Het is goed om suiker zoveel mogelijk te vermijden! Je kan suiker vervangen, maar kijk vooral naar wat voor jouw lichaam werkt en hoe je erbij voelt. Veel suikervervangers zijn vaak ook niet gezond.
  • Kies vaker voor de gezonde vetten, zoals omega 3 vetzuren en de vetzuren uit olijfolie. Vermijd zoveel mogelijk de transvetten.
  • Eet minder vlees en kies vooral voor biologische gevogelte en vette vis. Eet meer biologische eieren.
  • Neem pure chocola in plaats van melkchocola (hoe puurder, hoe beter).
  • Eet elke dag een handje walnoten en andere noten.
  • Kies voor de slimme supplementen. Zeker wanneer je bepaalde klachten ervaart, zoals vermoeidheid, stress, prikkelbaarheid, huidproblemen, slaapproblemen etc.

 

Waar moet je mee oppassen?

  • In ‘De Voedselzandloper’ wordt aangeraden om melkproducten te vervangen door soja, maar soja is ook niet altijd zo gezond. Soja is vaak genetisch gemanipuleerd, bevat fyto-oestrogenen (goed voor vrouwen in de overgang, niet goed voor vruchtbare vrouwen en mannen voor hun vruchtbaarheid) en vaak zijn mensen ook hiervoor allergisch of intolerant (omdat het een goedkope basisgrondstof is dat aan veel bewerkte producten wordt toegevoegd). Kies liever voor gefermenteerde soja, zoals miso, tempeh, tamari etc. en biologische soja. Daarnaast zijn er vele andere alternatieven voor melkproducten naast soja, zoals rijstmelk, kokosmelk, amandelmelk etc. Eet biologische en gefermenteerde soja met mate.
  • Rood vlees is niet perse het grote probleem, maar vooral bewerkt vlees. Wanneer je rood vlees eet, eet het met mate, onbewerkt en biologisch. Varieer tussen rundvlees, kip, kalkoen en vette vis.
  • Drink niet te veel vruchtensap (ook al is het vers) en eet niet te veel fruit. Je kan beter meer groente eten dan fruit. In fruit zit alsnog aardig wat suiker. Eet wel de gehele vrucht (met schil als dat mogelijk is), omdat het naast suiker ook goede voedingsstoffen bevat, zoals vitamines, mineralen en vezels. Of maak smoothies met vooral groente en een beetje fruit.
  • Het beste is om het te houden bij 1 of 2 koppen koffie per dag en om helemaal geen alcohol te nuttigen. De gezonde stoffen van rode wijn kan je ook uit andere bronnen halen. De lever moet alsnog de alcohol verwerken. Je kan de lever beter ondersteunen met bijvoorbeeld paardenbloemthee of mariadistel.
  • Pas op met agavenectar. Agave bevat vooral fructose en hoewel dit een gunstig effect heeft op de bloedsuikerspiegel, het heeft geen gunstig effect voor de lever. Fructose wordt in de lever omgezet in vet. Nog weer een extra klusje voor je lever. Tagatose wordt verkregen uit melksuiker. Er gaat een heel bewerkingsproces aan vooraf tot je het eindproduct krijgt. Alles behalve natuurlijk. Op de lange termijn is nog niet bekend wat dit met het lichaam doet. Je vervangt dan een bewerkt product (geraffineerde suiker) met een ander bewerkt product (tagatose). Als je voor stevia kiest, kies dan de groene variant. Deze is het meest natuurlijk. Andere vormen zijn ook bewerkt.

 

Mijn ervaring

Er hoeft niet perse maar één stijl bij je te passen. Je kan ook datgene dat bij jou past uit de verschillende visies halen en toepassen op jouw eetpatroon. De Voedselzandloper was het eerste boek dat ik las toen ik begon met het gezonder aanpassen van mijn eetpatroon. Ik begon met mijn ontbijt. Weg met dat beschuit met hagelslag! Bah, een half uur later kreeg ik weer een enorme dip en toen was de dag nog maar net begonnen. Ik ben begonnen met: smoothies maken van fruit en groente, havermoutpap, hele pure chocola (vaak 92% van Vivani) of rauwe chocola, elke ochtend walnoten bij mijn ontbijt, meer groenten etc. Ook ben ik zoveel mogelijk producten waarin suiker of zoetstoffen zijn toegevoegd, gaan vermijden (natuurlijk ontkom ik er soms niet aan, maar ik probeer deze producten zo min mogelijk te eten). Ik eet niet veel vlees, maar als ik vlees eet, is het biologisch. Ik ben meer (biologische) eieren gaan eten. Ik ben zelf gevoelig voor lactose en soja, en dus kies ik voor rijstmelk of amandelmelk (of andere plantaardige melk). Heel af en toe drink ik biologische melk. Zuivel, vlees en eieren koop ik zoveel mogelijk biologisch. Ook probeer ik minder tarwe binnen te krijgen. Zo kies ik voor spelt zuurdesem brood van de biologische bakker. Hoewel spelt ook in feite tarwe is, het verschil is dat tarwe vaak genetisch gemanipuleerd is en spelt (nog) niet, en daarbij is spelt dus beter te verteren. Daarnaast kies ik qua meelsoort voor spelt, amandel, quinoa, boekweit en kokos. Daar maak ik mijn eigen pannenkoeken, muffins, cakes en zelfs pizzabodems van één. Ik denk dat variatie in je voedingspatroon het allerbelangrijkst is! Niemand heeft de volwaardige waarheid in pacht. De waarheid wat voeding betreft is niet zwart / wit. Heel veel moet nog ontdekt worden. It’s work in progress!

 

Volgende keer een andere voedingsstijl onder de loep.

 

Er is ook een kookboek met recepten gebaseerd op de ideeën van De Voedselzandloper:

Nieuw-Het-Voedselzandloper-kookboek-Gebaseerd-op-de-Voedselzandloper.1381682419-van-uitpaulineskeuken

 

Foto’s: voedselzandloper, kookboek, devoedselzandloper, havermout

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *